Leczenie zakażeń
Leczenie zakażeń – a zajmują się tym lekarze wszystkich specjalności – napotyka coraz większe problemy.Oporność drobnoustrojów na leki lawinowo narasta przez:
- niekontrolowane stosowanie w lecznictwie otwartym i zamkniętym
- chęć uzyskania maksymalnie szybkiego efektu, bez oglądania się na odległe skutki postępowania
- stosowanie leków szerokospektralnych w banalnych zakażeniach, często także wirusowych !!!
Stosowanie antybiotyków jest jedną z najważniejszych przyczyn selekcji szczepów opornych !!!
pytania przed rozpoczęciem leczenia
- Czy podać antybiotyk ?
- Ewentualny czynnik etiologiczny ?
- Czy wykonać badanie bakteriologiczne ?
- Terapia celowana czy empiryczna ?
Czy podać antybiotyk ?
- kliniczne rozpoznanie infekcji bakteryjnej
- prawdopodobna infekcja bakteryjna
- ciężki stan chorego
- podajemy zawsze natychmiast po pobraniu badania bakteriologicznego w podejrzeniu
- posocznicy,
- zapalenia wsierdzia,
- neuroinfekcji
- chorych gorączkujących z neutropenią
czynnik etiologiczny
- lokalizacja zakażenia
- zakażenie szpitalne czy pozaszpitalne
- obecność protez stawowych, sercowych itp.
- chorzy hematologiczni, na immunosupresji (normalna flora bytująca na bł. śluzowych, np. Str. viridans, chorzy z nowotworami jelit – posocznice o etiologii Str. bovis – 50%)
- rany oparzeniowe itp.
terapia empiryczna
Jest znacznie trudniejsza.
Stosuje się zwykle antybiotyki o najszerszym spektrum.
Dobór leku musi być oparty na rzetelnym doświadczeniu klinicznym, a nie na „modzie” i osobistych poglądach lekarza leczącego.
Zawsze należy uwzględniać stan oporności drobnoustrojów na danym terenie (w mieście, szpitalu, oddziale)
Leczenie skojarzone
Ma na celu:
- spotęgowanie efektu bakteriobójczego
- poszerzenie spektrum np. o bakterie beztlenowe
- zmniejszenie selekcji szczepów wieloopornych
Leczenie antybiotykiem
I grupa : skuteczność zależy od stosunku maksymalnego stężenia leku w miejscu zakażenia do najmniejszego stężenia hamującego (C max : MIC) – tzw. indeks terapeutyczny
II grupa : skuteczność zależy od czasu utrzymywania się leku w osoczu między kolejnymi dawkami w stężeniu powyżej MIC (T > MIC)
Naturalna odporność
- brak receptora dla antybiotyku warunkującego jego aktywność np. Mycoplasma pneumoniae nie posiada ściany komórkowej, która jest celem działania β-laktamów
- bardzo duży ciężar cząsteczkowy (Glikopeptydy, Makrolidy) nie pozwala na penetrację błony zewnętrznej pałeczek G(-), a więc nie mogą dotrzeć do miejsca działania w komórce
- Stenotrophomonas maltophilia wytwarza karbapenemazy zależne od Zn++ – naturalna oporność na Karbapenemy
Odporność nabyta
- trudna do przewidzenia
- zwykle jest wynikiem różnych procesów genetycznych np. wśród szczepów pałeczek G(-) występują wysokie odsetki szczepów opornych na antybiotyki β-laktamowe, wytwarzajace ok. 200 rodzajów enzymów.
Grupy antybiotyków:
- Kloksacylina: Syntarpen
- Cefalosporyny II gen.: Cefuroksym
- Cefalosporyny III gen.: Cefotaksym (per os – nieaktywne)
- Amoksycylina/kwas klawulanowy
- Linkozamidy: Klimycin
- Makrolidy: Erytromycyna, Klarytromycyna
- Tetracykliny: Doksycyklina, Minocyklina (MRSA)
- Glikopeptydy: Wankomycyna, Teikoplanina (MRSA)
- Oksazolidynony: Linezolid (MRSA)
- Streptograminy: Synercid (MRSA)
- Lipopeptydy: Daptomycyna (MRSA)
- Chinolony: Moxifloksacyna, (MRSA)
- Rifampicyna (MRSA) wyłącznie w skojarzeniu np. z Wankomycyną!
- Ketolidy: Telitromycyna, Ketek (MRSA)
Objawy niepożądane antybiotyków
- objawy dyspeptyczne
- reakcje nadwrażliwości (najsłabiej alergizuje Aztreonam – można podawać chorym z nadwrażliwością na Penicylinę)
- zaburzenia flory fizjologicznej człowieka – antybiotyki szerokowachlarzowe (np. leczenie Cefalosporynami i selekcja szczepów Enterococus faecalis, MRSA itp.)
- Cefazolin, Cefepim, Ceftazydym – wykazują b. mały wpływ na ekosystem jelit
- Ceftriakson i Cefoperazon – silny wpływ na jelita
- toksyczność narządowa
- podrażnienia w miejscu podania – Synercid
czas stosowania antybiotyków
- posocznica: min 14 dni , śr. 3 tygodnie
- zapalenie wsierdzia: 4 – 6 tygodni
- zapalenie kości: 6 tygodni
Jeżeli mimo stosowania antybiotyku objawy kliniczne zakażenia nie ustępują po 72h prawidłowego dawkowania leku, antybiotykoterapia jest nieskuteczna, należy ją zweryfikować !
Nikt nie zadał pytania