Zapalenie mięśnia sercowego

Po łacinie: myocarditis. Zapalenie mięśnia sercowego może być wywołane przez czynniki zakaźne – bakterie, wirusy, riketsje, grzyby i pasożyty. W większości przypadków prawdopodobnie wchodzi w grę etiologia wirusowa, często trudna jednak do udowodnienia – stąd najczęstszym rodzajem zapalenia sierdzia jest zapalenie ‚idiopatyczne’.Najbardziej podejrzanym wirusem jest Coxsackie B (metodami hybrydyzacji in situ wykryto ostatnio genom tego wirusa w kardiomiocytach u 53% pacjentów z myocarditis i kardiomiopatią zastoinową). Inne niż zakażenie przyczyny myocarditis to toksyczne działanie leków i innych substancji. obrazy zbliżone do zapalenia mięśnia sercowego może dawać nacieczenie serca przez komórki nowotworowe (chłoniaki). Schorzenie diagnozowane wyłącznie w oparciu o badanie biopsyjne mięśnia sercowego (w oparciu o objawy kliniczne można go wyłącznie podejrzewać). postawienie rozpoznania łączy się z rozpoczęciem leczenia immunosupresyjnego, które jest skuteczne ale obarczone niebezpiecznymi efektami ubocznymi. Leczenie immunosupresyjne (cyklosporyna A + prednison) trwa zwykle ok 6 miesięcy, po czym wykonuje się drugą biopsję. Niektórzy zalecają trzecią biopsję po 12 miesiącach od pierwszej.

klasyfikacja : (treść rozpoznania zależy od numeru biopsji – w pierwszej biopsji nie można rozpoznać wiarygodnie wygojonego zapalenia sierdzia) :


pierwsza biopsja myocarditis (z włóknieniem lub bez włóknienia) graniczne (‚borderline’) myocarditis – wskazane powtórzenie biopsji brak myocarditis

kolejne biopsje myocarditis persistens (przetrwałe) z włóknieniem lub bez ustępujące (gojące się) zapalenie sierdzia z włóknieniem lub bez wygojone zapalenie sierdzia z włóknieniem lub bez morfologia mikroskopowa :

Wg. powszechnie zaakceptowanych kryteriów stworzonych w 1987 r. przez grupę patologów z Dallas, zapalenie sierdzia (myocarditis) można rozpoznać wyłącznie wówczas, gdy widoczna jest martwica i/lub zwyrodnienie kardiomiocytów, nie mające podłoża niedokrwiennego, z naciekami limfocytarnymi przylegającymi do martwiczych lub zwyrodniałych komórek mięśniowych. Zwykle pobiera się 3 wycinki z przegrody międzykomorowej (wprowadzając cewnik drogą żylną), ale nawet przy pobraniu 5 wycinków odsetek fałszywie ujemnych rozpoznań jest znaczny – sięga 40%.

Zmiany w miocytach :

uszkodzenie miocytów może przyjąć formę wyraźnej martwicy lub zmian zwyrodnieniowych, takich jak wakuolizacja i rozpad cytoplazmy. Do oceny uszkodzenia miocytów lepiej nadają się przekroje podłużne (na poprzecznych węzły skurczu powstałe w czasie pobierania wycinka mogą naśladować uszkodzenie zapalne).

obrzęk zrębu :

nie ma znaczenia diagnostycznego (może być artefaktem) naciek zapalny :

widoczny już pod małym powiększeniem. charakterystyczna jest ciągłość w zajęciu wsierdzia i mięśnia sercowego. ocenia się jego intensywność i rozmieszczenie (ogniskowy, zlewający się i rozlany). Jedną z głównych trudności jest identyfikacja limfocytów – mogą być naśladowane przez mastocyty, poprzecznie trafione fibroblasty, pericyty, śródbłonki i komórki omięsnej. W idiopatycznym zapaleniu mięśnia sercowego przeważają w nacieku limfocyty, ale naciek obok limfocytów może we wczesnej fazie zawierać neutrofile, eozynofile i komórki olbrzymie.

Limfocyty występują w następujących rodzajach myocarditis :

  • idiopatyczne                  – sarkoidalne
  • wirusowe                      – choroba Kawasaki
  • toksyczne                     – chłoniaki zajmujące sierdzie
  • w przebiegu kolagenoz

obecność neutrofili przemawia za diagnozą :

  • idiopatyczne zapalenie mięśnia sercowego (wczesne)
  • wirusowe zapalenie mięśnia sercowego (wczesne, szczególnie u dzieci)
  • uszkodznie mięśnia sercowego wywołane przez aminy presyjne
  • niedokrwienne uszkodzenie mięśnia sercowego
  • bakteryjne zapalenie mięśnia sercowego

eozynofile występują w następujących rodzajach myocarditis :

  • alergiczne zapalenie mięśnia sercowego
  • w przebiegu infestacji pasożytniczej
  • w przebiegu zespołów hypereozynofilii

– idiopatyczne zapalenie mięśnia sercowego komórki olbrzymie występują w następujących rodzajach myocarditis :

  • idiopatyczne
  • w przebiegu sarkoidozy
  • alergiczne zapalenie mięśnia sercowego
  • w przebiegu gorączki reumatycznej
  • w przebiegu innych chorób stawów
  • w infekcjach ziarniniakowych

włóknienie :

może być okołonaczyniowe, śródmiąższowe (interstitial), wsierdziowe lub zastępcze o różnym stopniu nasilenie (mild, moderate, severe). ‚graniczne’ zapalenie mięśnia sercowego :

obecność niewielkich nacieków zapalnych bez wyraźnych oznak uszkodzenia kardiomiocytów. mogą tak wyglądać miejsca sąsiadujące ze zmienionym zapalnie sierdziem – polecane jest powtórzenie biopsji.

morfologia mikroskopowa w kolejnych biopsjach :

  • przetrwałe zapalenie mięśnia sercowego spełnia kryteria zapalenia dla pierwszej biopsji
  • ustępujące zapalenie mięśnia sercowego zredukowany naciek zapalny, nie związany bezpośrednio z uszkodzeniami kardiomiocytów, widoczne zmiany naprawcze.
  • wygojone zapalenie mięśnia sercowego brak nacieku zapalnego.

uwagi kliniczne :

objawy : niewydolność krążenia o trudnej do wyjaśnienia przyczynie (często rozwijająca się nagle), ból w klatce piersiowej, zaburzenia rytmu. Objawy kliniczne są niecharakterystyczne.

odmiany zapalenia mięśnia sercowego :

MYOCARDITIS GIGANTOCELLULARIS – rzadki podtyp idiopatycznego zapalenia mięśnia sercowego. Młodzi dorośli i osoby w średnim wieku, gwałtowny przebieg, często z zejściem śmiertelnym.

cechy histologiczne :

– charakterystycznym składnikiem nacieku zapalnego są komórki olbrzymie spotykane głównie na obrzeżu ognisk martwicy.

– nie tworzą się ziarniniaki,

– nie stwierdza się serowacenia. Pochodzenie komórek olbrzymich jest niejasne (miocyty ?, histiocyty ?). opisywano skojarzone występowanie myocarditis gigantocellularis z grasiczakiem, toczniem układowym i nadczynnością tarczycy. W sercu nie udaje się wykazać drobnoustrojów mogących stymulować olbrzymiokomórkową reakcję zapalną (grzyby, prątki, krętki).

ALERGICZNE ZAPALENIE MIĘŚNIA SERCOWEGO (‚HYPERSENSITIVITY MYOCARDITIS’) wywołane nadwrażliwością na leki, przy czym 75% przypadków występuje po podaniu :

  • methyldopy
  • sulfonamidów
  • penicylin

Należy podejrzewać w wypadku, gdy po włączeniu leczenia nowym lekiem pojawiają się poza typowymi objawami reakcji alergicznej: eozynofilia obwodowa, zmiany w ekg, nieznaczne podwyższenie kinazy kreatyninowej (szczególnie izoenzymu MB), niewielka kardiomegalia i tachykardia o niewyjaśnionej przyczynie. objawy mogą się pojawić w różnym czasie od rozpoczęcia terapii (godziny -miesiące). zgon, zwykle nagły, jest następstwem zaburzeń rytmu. Cechy histologiczne :

  • w nacieku zapalnym dominują eozynofile.
  • martwica miocytów nie jest rozległa.
  • naciek zapalny lokalizuje się wokół naczyń.
  • brak włóknienia.

możliwe jest samoograniczenie się procesu po wycofaniu leku.

ZAPALENIE MIĘŚNIA SERCOWEGO Z PRZEWAGĄ GRANULOCYTÓW KWASOCHŁONNYCH (‚HYPEREOSYNOPHILIC MYOCARDITIS’) typowo u mężczyzn w 4. dekadzie, z eozynofilią obwodową > 1500/ul, trwającą co najmniej 6 miesięcy. zajęcie serca w zespołach hypereozynofilii występuje często (75%). Histologicznie odmienne od zapalenia alergicznego :

  • naciek zapalny głównie eozynofilowy
  • rozległa, silnie wyrażona martwica kardiomiocytów
  • zakrzepy przyścienne na wsierdziu, zawierające eozynofile
  • możliwa zakrzepica naczyń wieńcowych

ZAPALENIE MIĘŚNIA SERCOWEGO W PRZEBIEGU GORĄCZKI REUMATYCZNEJ

Odwiedzający wpisali takie problemy:

zapalenie mięśnia sercowego u dzieci, zapalenie minia sercowego, zapalenie mięśnia sercowego leczenie, jak rozpoznać zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie mięśnia sercowego objawy.

Tags: ,

Ostatnia edycja przez

Skomentuj jako pierwszy!

Dodaj komentarz

Przeczytaj poprzedni wpis:
Zwłóknienie sprężyste wsierdzia

Po łacinie: fibroelastosis endocardii. Zwłóknienie sprężyste wsierdzia przez jednych traktowane jako czwarty rodzaj kardiomiopatii, przez innych jako wada wrodzona.Wrodzone zgrubienie...

Zamknij